Drugi brzeg (1962)

Drugi brzeg polski dramat filmowy z 1962 roku w reżyserii Zbigniewa Kuźmińskiego. Scenariusz filmu powstał na podstawie nowel Stanisława Wygodzkiego oraz autentycznych wydarzeń zaczerpniętych ze wspomnień przedwojennych polskich komunistów. Akcja filmu rozgrywa się w latach 1936-1942.

Zdjęcia plenerowe zostały zrealizowane w Spale i Chorzowie.
Opis fabuły

Rok 1936. Paweł, polski komunista i aktywny działacz KPP, ścigany przez policję trafia do domu kolegi z organizacji Stefana. Tu zostaje jednak aresztowany przez policję i w konsekwencji skazany na wieloletnie więzienie. Paweł jest przekonany, że Stefan go sypnął, bowiem tylko on wiedział o jego kryjówce. Wewnętrzne śledztwo komunistycznej organizacji nie potwierdza jednak jego podejrzeń, dlatego gdy po ataku Niemiec na Polskę we wrześniu 1939 roku Pawłowi udaje się zbiec z więzienia, ponownie udaje się do Stefana po pomoc. Ten wita go jak starego przyjaciela i podaje adres gdzie mężczyzna ma się udać. Zanim Paweł tam dociera, pod samym niemal domem widzi jak Gestapo wyprowadza jego ukochaną dziewczynę Ewę. Znów nabiera podejrzeń co do Stefana. Ponieważ ten wkrótce unika fali aresztowań komunistów w macierzystym zakładzie pracy, Paweł jest już pewien, że Stefan jest zdrajcą.

Po kilku latach, w środku niemieckiej okupacji, Stefan ponowie zjawia się w jego życiu. Paweł będąc przekonanym, że ma do czynienia z konfidentem, składa mu wieczorem wizytę w jego domu tym samym w którym kilka lat wcześniej został aresztowany. Indagowany Stefan wypiera się jakiejkolwiek współpracy z polską policją i Gestapo, zapewnia o swojej niewinności. W tym samym momencie zjawia się Gestapo. Stefan ukrywa Pawła na strychu, skąd mężczyzna może bezpiecznie opuścić dom. Zanim to nastąpi jest świadkiem jak Stefan zaprzecza dopytującym się o niego Niemcom, za co zostaje zastrzelony. Widzi również prawdziwego zdrajcę kioskarza z ulicy.
Obsada aktorska

Józef Nowak Paweł Lasoń
Alicja Pawlicka Ewa
Franciszek Pieczka Stefan
Ludwik Pak Wasyl
Zdzisław Karczewski Florian
Helena Chaniecka Parolowa
Witold Pyrkosz Gabryś
Stanisław Bieliński Henryk
Kazimierz Fabisiak strażnik więzienny Gądek
Marian Jastrzębski ojciec Stefana
Andrzej Krasicki więzień kryminalny
August Kowalczyk przedwojenny polski śledczy
Zdzisław Kuźniar strażnik więzienny
Zdzisław Lubelski kioskarz-konfident
Adam Mularczyk więzień kryminalny Rączka
Roman Sykała naczelnik więzienia